Koncepcja realizacji przedmiotu - Prawno konstytucyjne podstawy bezpieczeństwa

Koncepcja realizacji przedmiot - Prawno konstytucyjne podstawy  bezpieczeństwa

Cele przedmiotu:

Treści programowe:

  1. Prawo jako podstawa organizacji bezpieczeństwa demokratycznego państwa.

  2. Konstytucyjne zasady ustroju Rzeczypospolitej Polskiej.

  3. Konstytucyjny system źródeł prawa.

  4. Podstawy konstytucyjne i ustawowe kierowania bezpieczeństwem i obronnością państwa.

  5. Cywilna i demokratyczna  kontrola nad siłami zbrojnymi.

  6. Podstawy prawne pobytu sił zbrojnych na terytorium innego państwa.

  7. Podstawy prawne funkcjonowania międzynarodowych  organizacji  współpracy politycznej i wojskowej.

  8. Związki między prawem krajowym a prawem międzynarodowym w obszarze bezpieczeństwa.

  9. Podstawy prawne bezpieczeństwa międzynarodowego państwa. Międzynarodowe prawo pokoju i bezpieczeństwa.    Pojęcie,  istota i zakres.

  10. Dwustronne traktaty Rzeczypospolitej Polskiej  z państwami Europy.

  11. Polityka bezpieczeństwa narodowego w świetle prawa międzynarodowego. Stany nadzwyczajne- istota i zasady konstytucyjne, stan wojenny, stan wyjątkowy, stan klęski żywiołowej. Stan wojny - jako kategoria prawa międzynarodowego

Metody dydaktyczne: wykład z elementami prezentacji,  prezentacja multimedialna,    konsultacje.

Wykłady  z tego przedmiotu obejmują zagadnienia takie  jako podstawa organizacji bezpieczeństwa demokratycznego państwa. Konstytucyjne zasady ustroju Rzeczypospolitej Polskiej. Konstytucyjny system źródeł prawa. Podstawy konstytucyjne i ustawowe kierowania bezpieczeństwem i obronnością państwa. Cywilna i demokratyczna  kontrola nad siłami zbrojnymi.  Podstawy prawne pobytu sił zbrojnych na terytorium innego państwa. Podstawy prawne funkcjonowania międzynarodowych  organizacji  współpracy politycznej i wojskowej. Związki między prawem krajowym a prawem międzynarodowym w obszarze bezpieczeństwa. Podstawy prawne bezpieczeństwa międzynarodowego państwa. Międzynarodowe prawo pokoju i bezpieczeństwa.    Pojęcie,  istota i zakres. Dwustronne traktaty Rzeczypospolitej Polskiej  z państwami Europy. Polityka bezpieczeństwa narodowego w świetle prawa międzynarodowego. Stany nadzwyczajne- istota i zasady konstytucyjne, stan wojenny, stan wyjątkowy, stan klęski żywiołowej. Stan wojny - jako kategoria prawa międzynarodowego. Podstawy prawne  zarządzania kryzysowego

Wskazówki metodyczne

Po każdym wykładzie student otrzyma konspekt z tematem zajęć, zagadnieniami omawianymi bądź zalecanymi do samodzielnego studiowania, a także wykaz literatury uzupełniającej.

W czasie semestru studenci zobowiązani są do zaliczenia jednego kolokwium  oraz napisania pracy. Tematem pracy będzie opracowanie jednego z zagadnień będących przedmiotem wykładu.

Wykaz środków i pomocy dydaktycznych:

Projektor pisma, materiały poglądowe na foliach,   rzutnik multimedialny, artykuły z czasopism naukowych,  materiały i dokumenty

Program tematyczny do przedmiotu prawne podstawy bezpieczeństwa:

Kierunek bezpieczeństwo narodowe.  Studia  zawodowe,  niestacjonarne; semestr II,  rok studiów I

Lp.

Temat

Godz.

1.

Podstawy prawnomiędzynarodowe bezpieczeństwa państw

2

2.

Zakres zakazu użycia siły i groźby użycia.

2

3.

Pokojowe załatwianie sporów międzynarodowych

2

4.

Podstawy prawne bezpieczeństwa i nienaruszalności granic RP

2

5.

Podstawy konstytucyjne i ustawowe    kierowania bezpieczeństwem i obronnością państwa.

4

6.

Prawne formy realizacji zadań w zakresie powszechnego obowiązku obrony.

2

7.

Prawne formy cywilnej i demokratycznej kontroli nad siłami zbrojnymi

2

8.

Regulacje prawne stanów nadzwyczajnych

2

9.

Podstawy prawne użycia sił zbrojnych w sytuacjach kryzysowych i nadzwyczajnych

2

10.

Prawne i organizacyjne aspekty bezpieczeństwa i porządku publicznego- podmioty działające na rzecz bezpieczeństwa i porządku publicznego.

2

11.

Prawne formy realizacji zadań przez służby specjalne

2

12.

Regulacje prawne w zakresie bezpieczeństwa w komunikacji powszechnej i transporcie- podmioty działające na rzecz bezpieczeństwa

2

13.

Prawne i organizacyjne aspekty w zakresie ochrony danych osobowych i informacji niejawnych.

2

14.

Prawne aspekty zwalczania terroryzmu.

2

Nr 1

T. Podstawy prawnomiędzynarodowe bezpieczeństwa państw

1. Prawnomiędzynarodowe aspekty  samoobrony w prawie międzynarodowym;
a) pojęcie samoobrony w prawie międzynarodowym,

b) Konwencja z 18 października 1907 r. o ograniczeniu użycia siły dla ściągania długów             zawarowanych umową, (II Konwencja haska,  konwencja Drago-Portera) ,

c) Pakt Ligia Narodów,

d) Pakt Brianda-Kellogga,

2. Zakaz agresji w aktach prawa międzynarodowego po II wojnie światowej.

a) Karta Narodów Zjednoczonych,

b) Deklaracja ZO ONZ z 14 grudnia 1960 r. o przyznaniu niepodległości krajom i narodom         kolonialnym,

c) Deklaracja zasad prawa międzynarodowego z 24 października 1970 r.

d) Akt Końcowy Konferencji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie z 1 sierpnia 1975 r.

e) Paryska Karta Nowej Europy  z 21 listopada 1990 r.

f) Deklaracja szczytu helsińskiego KBWE z 10 lipca 1992 r.

g) Deklaracja szczytu budapeszteńskiego z 6 grudnia 1994 r.

3. Prawo do zbrojnej samoobrony indywidualnej i zbiorowej.

4. Samoobrona zbiorowa w ramach sojuszu.

5. Polityka bezpieczeństwa narodowego w świetle prawa międzynarodowego.

Literatura obowiązkowa:

Literatura uzupełniająca:

Nr 2 Zakres zakazu użycia siły i groźby użycia

  1. Akcja zbrojna w celu utrzymania międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa.
  2. Użycie siły zbrojnej w celu realizacji prawa do samostanowienia.
  3. Interwencja zbrojna.
  4. Interwencja w celu ochrony własnych obywateli.
  5. Interwencja humanitarna.
  6. 6. Prawo do samoobrony a egzekwowanie norm skutecznych erga omnes.
  7. Represalia zbrojne.
  8. Prawo do samoobrony w związku z aktami terrorystycznymi.

Literatura obowiązkowa:

Literatura uzupełniająca:

Nr 3 Pokojowe załatwianie sporów międzynarodowych

1. Metody dyplomatyczne

a)     negocjacje,

b)    mediacja,

c)     dobre usługi,

d)    komisje śledcze,

e)     koncyliacja,

f)     rozstrzyganie sporów przez organizacje międzynarodowe

2. Procedury sądowe i arbitrażowe

a) Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości,

b) Międzynarodowy Trybunał Prawa Morza

c) Arbitraż,

d) procedury szczególne OBWE

e) rozstrzyganie sporów wynikających   z prawa wspólnotowego

3. Egzekwowanie prawa międzynarodowego  środkami pokojowymi:

a) retorsje,

b) represalia,

c) ekscerpcja

4. Akcja zbiorowa w celu utrzymania międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa.

4.1. Sankcje zbiorowe w pakcie Ligia Narodów.

4.2. Sankcje zbiorowe w Karcie NZ:

a) kompetencje RB ONZ,

b) Kompetencje ZO ONZ

c) Siły pokojowe ONZ.

Literatura obowiązkowa:

Literatura uzupełniająca:

Nr 4

T: Podstawy prawne bezpieczeństwa RP i  nienaruszalności  granic

  1. Karta NZ jako podstawowy element bezpieczeństwo Polski na płaszczyźnie wielostronnej o zasięgu uniwersalnym.
  2. Postanowienia Traktatu Wersalskiego z 1919 r. i Umowy Poczdamskiej z    sierpnia 1945 r.
  3. Traktaty PRL w latach 1945 1989.
  4. Traktaty III Rzeczypospolitej
  5. Samoobrona zbiorowa w traktatach dwustronnych Rzeczypospolitej Polskiej.
  6. Podstawy prawne funkcjonowania Polski w ramach Sojuszu Północnoatlantyckiego Unii Europejskiej.

Literatura obowiązkowa:

Literatura uzupełniająca:

Akty normatywne:

Nr 5

T. Podstawy konstytucyjne i ustawowe kierowania bezpieczeństwem i obronnością państwa

1. 1. Konstytucyjne zasady ustroju Rzeczypospolitej Polskiej:

1. 1. zasada suwerenności narodu,

1. 2. zasada niepodległości i suwerenności państwa,

1. 3. zasada demokratycznego państwa prawnego,

1. 4. zasada pluralizmu politycznego i reprezentacji politycznej (przedstawicielskiej formy  sprawowania władzy)

1. 5. zasada społeczeństwa obywatelskiego,

1. 6. zasada podziału i równowagi władz,

1. 7. zasada decentralizacji władzy publicznej i samorządu terytorialnego,

1. 8. zasada społecznej gospodarki rynkowej,

1. 9. zasada przyrodzonej godności człowieka.

1. 10. zasady określające stosunek państwa do kościołów i innych związków  wyznaniowych.

2. Konstytucyjny system źródeł prawa

2. 1. Zakres konstytucyjnej regulacji systemu źródeł prawa.

2. 2. System źródeł prawa powszechnie obowiązującego.

2. 3. Akty prawa wewnętrznego.

2. 4.  Akty prawa miejscowego.

2. 5. Ogłaszanie aktów prawnych

3. Pozycja ustrojowa i struktura parlamentu. Warunki skutecznego nadzoru parlamentu nad bezpieczeństwem  narodowym.

a) komisje    parlamentarne Sejmu i Senatu,

b) parlamentarna kontrola Rady Ministrów,

c) parlamentarna kontrola   działalności Urzędu Ministra ON,

d) parlamentarna kontrola    działalności Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji.

e) parlamentarna kontrola działalności    służb specjalnych,

f) kontrola wydatków z budżetu państwa związanych z bezpieczeństwem,

g) skuteczne nadzorowanie transferów uzbrojenia i zaopatrywania sił zbrojnych.

4. Uprawnienia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. Pozycja ustrojowa prezydenta RP w systemie władzy.

3. 1. Klasyfikacja kompetencji prezydenta RP.

3. 2. Kompetencje prezydenta w dziedzinie bezpieczeństwa państwa.

3. 3. Kompetencje prezydenta w dziedzinie obronności i sił zbrojnych.

3. 4. Ideowopolityczne znaczenie zwierzchnictwa prezydenta nad siłami zbrojnymi.

3. 5. Uprawnienia prezydenta z tytułu najwyższego zwierzchnictwa nad siłami zbrojnymi RP.

3.  6.  Szczególne uprawnienia dotyczące zarządzenia stanu wojny, mobilizacji i użycia sił zbrojnych.

3. 7. Kompetencje prezydenta na okoliczność szczególnych zagrożeń bezpieczeństwa państwa.

3. 8. Kompetencje prezydenta jako przewodniczącego KOK w latach 1989-2001.

5. Uprawnienia Rady Ministrów i Prezesa Rady Ministrów

1. Ustrojowa rola Rady Ministrów.

2.  Uprawnienia Rady Ministrów w zakresie ogólnego kierownictwa w dziedzinie zewnętrznego i wewnętrznego bezpieczeństwa   państwa

3.  Uprawnienia Rady Ministrów w zakresie ogólnego kierownictwa w dziedzinie obronności państwa

4.  Organy pomocnicze Rady Ministrów.

5.  Funkcja wykonawcza i kontrolna prezesa Rady Ministrów.

6. Prawno-organizacyjne uwarunkowania działalności Ministra Obrony Narodowej

1. Pozycja ustrojowa ministra obrony narodowej.

2. Minister obrony narodowej jako naczelny organ administracji państwowej w dziedzinie obronności państwa.

3. Minister obrony narodowej jako koordynator zadań dotyczących udziału RP w wojskowych                                       przedsięwzięciach organizacji międzynarodowych.

7. Status prawny innych organów realizujących zadania w dziedzinie obronności     państwa.

1. Status prawny Komitetu  Obrony Kraju w latach 1989- 2001.

2. Rola i funkcja Rady Bezpieczeństwa Narodowego.

3. Rola Sztabu Generalnego  WP i dowództw sił zbrojnych

Literatura obowiązująca:

U MC-S, Lublin 2003.

Literatura uzupełniająca:

U MC-S, Lublin 2003.

Akty normatywne:

Nr 6

Prawne formy realizacji zadań w zakresie powszechnego obowiązku obrony

  1. Uregulowania prawne w zakresie powszechnego obowiązku obrony:

a)     pełnienie  służby  wojskowej,

b)    służba  w obronie cywilnej,

c)     odbywanie  przysposobienia obronnego,

d)    powszechna  w samoobrona  ludności,

e)     pełnienie służby w jednostkach zmilitaryzowanych,

f)     wykonywanie świadczeń na rzecz obrony: świadczenia osobiste i rzeczowe  w czasie pokoju, świadczenia w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny, świadczenia szczególne, ewidencja świadczeń.

  1. Uregulowania prawne w zakresie zasadniczej służby wojskowej obowiązujące do lipca 2009 roku
  2. Uregulowania prawne w zakresie służby zastępczej.
  3. Uregulowania prawne w zakresie służby zawodowej i kontraktowej.
  4. Administracja rezerw osobowych
  5. Uregulowania prawne w zakresie służby wojskowej studentów i absolwentów.
  6. Uregulowania prawne w zakresie służby wojskowej żołnierzy rezerwy.
  7. Uregulowania prawne w zakresie służby wojskowej w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny.
  8. Uregulowania prawne w zakresie szczególnych   uprawnień  żołnierzy i ich rodzin.

10.  Uregulowania prawne w zakresie udzielania zgody obywatelom polskim na służbę w obcym wojsku lub obcej organizacji wojskowej.

11.  Odpowiedzialność karna z tytułu nie wykonywania obowiązków wynikających z ustawy o powszechnym obowiązku obrony lub przepisów wydanych na jej podstawie.

Literatura obowiązująca:

Literatura uzupełniająca

Akty normatywne:

Nr 7

T. Prawne formy cywilnej i demokratycznej kontroli nad siłami zbrojnymi.

1.  Konstytucyjne i ustawowe obowiązki    sił zbrojnych

2.  Podstawy prawne organizacji sił zbrojnych RP

3.  Kontrola i jej instytucje w siłach zbrojnych.

4.  Kształtowanie cywilnej kontroli nad siłami zbrojnymi:

a)     kontrola  cywilna  do 1989 r.,

b)    koncepcje  kontroli cywilnej nad armią po 1990 r.

c)     kontrola cywilna w projektach konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej po 1989 r..

5.  Kontrola parlamentarna.

6.  Kontrola władzy wykonawczej:

a)     Rada Ministrów,

b)    Prezes Rady Ministrów,

c)     Kontrola cywilna sprawowana przez Ministra Obrony Narodowej.

  1. Kontrola sprawowana przez organy ochrony prawnej:

a)     Trybunał Konstytucyjny,

b)    Trybunał Stanu,

c)     Najwyższa Izba Kontroli,

d)    Sąd Najwyższy,

e)     sądy administracyjne,

f)     Naczelny Sąd Administracyjny,

g)    Rzecznik Praw Obywatelskich,

h)     Minister Sprawiedliwości-

i)      Prokurator Generalny.

8.  Kontrola społeczna:

a)     instytucja    skarg i wniosków,

b)    środki   masowego przekazu.

Literatura obowiązująca:

Literatura uzupełniająca:

Akty normatywne:

Nr 8

T: Regulacje prawne stanów nadzwyczajnych

  1. 1. Stan nadzwyczajny jako środek ochrony bezpieczeństwa państwa w ujęciu historycznym..
  2. Unormowania prawne stanów nadzwyczajnych w okresie II Rzeczypospolitej i w ustawodawstwie PRL.
  3. Pojęcie, istota i zakres regulacji stanów nadzwyczajnych.
  4. Istota stanu wojny w Konstytucji RP i prawie międzynarodowym.
  5. Stan wojenny.
  6. Stan wyjątkowy.
  7. Stan klęski żywiołowej.
  8. Podstawy prawne zarządzania i reagowania  kryzysowego
  9. Obywatel w sytuacjach reżimów specjalnych.

10.  Wydawanie aktów   normatywnych  w stanach  nadzwyczajnych

Literatura obowiązująca:

Literatura uzupełniająca:

Akty normatywne:

Nr 9

T: Prawne formy realizacji zadań przez siły zbrojne

1.  Podstawy prawne użycia i pobytu sił zbrojnych RP  poza granicami państwa.

2.  Podstawy prawne pobytu sił zbrojnych obcego państwa na terytorium RP.

3.  Podstawy prawne użycia sił zbrojnych w czasie sytuacji kryzysowych.

4.  Podstawy prawne użycia sił zbrojnych w czasie stanów nadzwyczajnych.

5.  Podstawy prawne ochrony porządku prawnego w siłach zbrojnych RP

a)     sądy wojskowe,

b)    prokuratura wojskowa,

c)     Żandarmeria wojskowa,

d)    Służba Wywiadu Wojskowego,

e)     Służba Kontrwywiadu Wojskowego.

f)     Departament Prawny MON,

g)    Departament Kontroli MON,

h)     Departament Obrony Narodowej i Bezpieczeństwa Wewnętrznego Najwyższej Izby Kontroli,

i)      Zespół Praw Żołnierzy, Funkcjonariuszy Służb Publicznych i Cudzoziemców w Biurze Rzecznika Praw Obywatelskich.

6.  Część  wojskowa Kodeksu karnego na tle powszechnego prawa karnego.

6. 1. Przepisy ogólne dotycząc żołnierzy

6. 2.  Przestępstwa określone w rozdziałach XXXIX-XLIV Kodeksu karnego jako tzw. wojskowe:

a)     przestępstwa  przeciwko obowiązkowi pełnienia służby wojskowej i przestępstwa przeciwko zasadom pełnienia służby,

b)    przestępstwa   przeciwko zasadom dyscypliny wojskowej i przestępstwa przeciwko zasadom postępowania z podwładnymi,

c)     przestępstwa  przeciwko zasadom obchodzenia się z uzbrojeniem i uzbrojonym sprzętem wojskowym oraz przestępstwa przeciwko mieniu wojskowemu.

  1. Przestępstwa przeciwko obronności:

a)     kierowanie obronnością państwa w czasie pokoju,

b)    przestępstwa z rozdziału XVIII Kodeksu karnego i z działu VIII, rozdziału 1 ustawy o powszechnym obowiązku obrony ora tryb ich ścigania,

c)

d)

8. Postępowanie   karne w sprawach podlegających orzecznictwu sądów wojskowych na tle powszechnego procesu karnego

Literatura obowiązująca:

Literatura uzupełniająca:

Akty normatywne:

Nr 10

T: Prawne i organizacyjne aspekty bezpieczeństwa i porządku publicznego- podmioty działające na rzecz bezpieczeństwa i porządku publicznego.

  1. Podstawy prawne i zakres działania Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji.
  2. 2. Bezpieczeństwo państwa, bezpieczeństwo obywateli, porządek publiczny jako pojęcia prawne.
  3. Pojęcie administracji spraw wewnętrznych
  4. Podmioty wykonujące zadania z    zakresu administracji bezpieczeństwa i porządku publicznego.
  5. Cywilne organy ochrony prawa- inspekcje.
  6. Cywilne organy ochrony prawa – urzędy.
  7. Cywilne organy ochrony prawa- służby.
  8. 8. Podstawy prawne i zakres działania Policji.
  9. 9. Podstawy prawne i zakres działania SG

10. Podstawy prawne i zakres działania ŻW.

11. Podstawy prawne i zakres działania Inspekcji  Transportu Drogowego.

12. Podstawy prawne i zakres działania Inspekcji Celnej.

13. Podstawy prawne i zakres działania Służby Celnej.

14. Podstawy prawne i zakres działania BOR.

15. Podstawy prawne i zakres działania Służby Więziennej

16. Podstawy prawne i zakres działania Straży Marszałkowskiej.

17. Podstawy prawne i zakres działania Straży Ochrony Kolei.

18. Podstawy prawne i zakres działania Państwowej Straży Rybackiej.

19. Podstawy prawne i zakres działania Straży Parków Narodowych.

20. Podstawy prawne i zakres działania Straży Leśnej.

21. Podstawy prawne i zakres działania Państwowej Straży Łowieckiej.

22. Podstawy prawne i zakres działania PSP.

23. Podstawy prawne i zakres działania OC.

Literatura obowiązująca:

Literatura uzupełniająca:

Akty normatywne:

Nr 11

T: Prawne formy realizacji zadań przez służby specjalne

  1. Służby specjalne jako pojęcie prawne.
  2. Zadania polskich służb specjalnych i prawne formy ich realizacji.
  3. Uwarunkowania prawne cywilnej kontroli służb specjalnych.
  4. Organy państwa wykonujące funkcje cywilnej kontroli i nadzoru nad służbami specjalnymi.

Literatura obowiązująca:

Literatura uzupełniająca:

Akty normatywne:

Nr 12

Regulacje prawne w zakresie bezpieczeństwa w komunikacji powszechnej i transporcie – podmioty    działające na rzecz bezpieczeństwa.

  1. Prawne formy realizacji bezpieczeństwa na drogach publicznych.
  2. Prawne formy realizacji bezpieczeństwa w żegludze śródlądowej.
  3. Prawne formy realizacji bezpieczeństwa w przestrzeni powietrznej RP.
  4. Prawne formy realizacji bezpieczeństwa na wodach morskich RP.
  5. Prawne formy realizacji bezpieczeństwa w transporcie kolejowym.
  6. Podstawy prawne i zakres działania Policji.
  7. 7. Podstawy prawne i zakres działania Straży Granicznej.
  8. 8. Podstawy prawne i zakres działania Żandarmerii Wojskowej.
  9. 9. Podstawy prawne i zakres działania Inspekcji Transportu Drogowego.

10. Podstawy prawne i zakres działania Straży Ochrony Kolei.

11. Urzędy morskie

12. Urzędu Żeglugi Śródlądowej

13. Urząd Lotnictwa Cywilnego.

Literatura obowiązująca:

Sprengel B., Służby mundurowe ochrony    bezpieczeństwa wewnętrznego. Zarys problematyki, Toruń 2008

Literatura uzupełniająca:

Akty normatywne:

Nr 13

T: Prawne i organizacyjne aspekty w zakresie ochrony danych osobowych i informacji niejawnych

  1. Prawo o ochronie danych osobowych.
  2. Odpowiedzialność za naruszenie przepisów o ochronie danych osobowych.
  3. Podstawowe pojęcia ustawowe dotyczące ochrony informacji niejawnych.
  4. Kategorie klauzul tajności.
  5. Prawne ograniczenia dostępu do informacji niejawnych.
  6. Sporządzanie i oznaczanie informacji    niejawnych.

Literatura obowiązująca:

Literatura uzupełniająca:

Akty normatywne:

Nr 14

T: Prawne aspekty zwalczania terroryzmu

  1. 1. Definicja pojęć: Terroryzm, akt terrorystyczny, terrorysta, sprawca aktu terrorystycznego, terror kryminalny.
  2. Regulacje prawa międzynarodowego   w zakresie zwalczania terroryzmu.
  3. Regulacje prawne organizacji regionalnych.
  4. Akty prawa wewnętrznego wybranych państw.
  5. Jurysdykcja w sprawach o przestępstwa terrorystyczne. Ekstradycja.
  6. Postępowanie karne wobec sprawców aktów terrorystycznych
  7. Zwalczanie terroryzmu jako funkcja demokratycznego państwa prawa.

Literatura obowiązująca:

Literatura uzupełniająca:

Akty normatywne:

Informujemy, iż w celu optymalizacji treści dostępnych w naszych serwisach, dostosowania ich do indywidualnych potrzeb każdego użytkownika, jak również dla celów reklamowych i statystycznych korzystamy z informacji zapisanych za pomocą plików cookies na urządzeniach końcowych użytkowników. Pliki cookies użytkownik może kontrolować za pomocą ustawień swojej przeglądarki internetowej.Dalsze korzystanie z naszych serwisów internetowych, bez zmiany ustawień przeglądarki internetowej oznacza, iż użytkownik akceptuje politykę stosowania plików cookies, opisaną w Polityce prywatności.polityka prywatnościo.

Akceptujesz pliki cookie?

EU Cookie Directive Module Information